• ورود کاربران دانشگاهی

  • ثبت نام(مطالعه آنلاین پایان نامه ها)

  • کاربر مهمان
    چهار شنبه 29 شهریور 1396| 54.162.181.75 :Your IP

    سامانه دسترسی به پایان نامه های دانشگاه اصفهان



    عنوان :
    ایدئولوژی در ترجمه متون خبری: رویکرد تحلیل انتقادی گفتمان
    انتشارات : دانشگاه اصفهان
    سال :1391
    زبان : Persian
    شماره سند : 9227
    موضوع :زبان شناسی همگانی
    پژوهشگر : علیرضا خان جان
    توصیفگر لاتین : Critical discourse analysis ? Translation criticism ? Ideology ? Translation quality assessment model
    توصیفگر فارسی : تجزیه و تحلیل گفتمان انتقادی ◄ نقد ترجمه ◄ ایدئولوژی ◄ الگوی ارزیابی کیفیت ترجمه
    دانشکده : دانشکده زبانهای خارجی، گروه زبان شناسی
    مقطع : دکتری

    استاد راهنما : محمد عموزاده مهدیرجی، عباس اسلامی راسخ
    استاد مشاور : منوچهر توانگر
    سال دفاع : 1391
    شماره رکورد : 9227
    شماره راهنما : LIN3 16
    فهرست : فهرست مطالب
    عنوان صفحه

    فصل اول: کلیات
    1-1 مقدمه ..........................................................................................................................................................................................1
    1-2 بیان مسألۀ پژوهشی .................................................................................................................................................................5
    1-3 اهداف تحقیق .............................................................................................................................................................................6
    1-4 سؤالها و فرضیه¬های تحقیق .....................................................................................................................................................6
    1-5 اهمیت و ضرورت تحقیق .........................................................................................................................................................8
    1-6 تعریف اصطلاحات ..................................................................................................................................................................11
    1-7 خلاصۀ فصل ............................................................................................................................................................................13

    فصل دوم: پیشینۀ تحقیق
    2-1 مقدمه ........................................................................................................................................................................................15
    2-2 ایدئولوژی در ترجمه ..............................................................................................................................................................15
    2-3 ترجمۀ متون خبری ...............................................................................................................................................................28
    2-4 کاربرد الگوی تحلیل سیاق در ترجمه ................................................................................................................................38
    2-5 خلاصۀ فصل ............................................................................................................................................................................44

    فصل سوم: مبانی نظری تحقیق
    3-1 مقدمه ........................................................................................................................................................................................46
    3-2 رویکردهای غالب در تحلیل انتقادی گفتمان ...................................................................................................................47
    3-2-1 الگوی اجتماعی- شناختیِ وَن¬دایک .....................................................................................................................50
    3-2-2 الگوی زبان¬شناسی اجتماعیِ گفتمانیِ وُداک ......................................................................................................53
    3-2-3 الگوی سه¬لایه¬ای فرکلاف ........................................................................................................................................54
    3-3 درآمدی به زبان¬شناسی سازگانی- نقش¬گرای هلیدی ....................................................................................................58

    عنوان صفحه

    3-4 الگوی ارزیابی کیفیت ترجمۀ جولیان هاوْس .................................................................................................................. 74
    3-5 تعدیل الگوی هاوْس و معرفی الگوی «تحلیل انتقادی ترجمه» ...................................................................................82
    3-5-1 ارزیابی برخی انتقادات .............................................................................................................................................82
    3-5-2 ضرورت تعدیل ......................................................................................................................................................... 85
    3-5-3 الگوی تحلیل انتقادی ترجمه ..............................................................................................................................110
    3-6 موضوعات مرتبط دیگر.........................................................................................................................................................123
    3-6-1 ماهیت مفهومی ایدئولوژی ...................................................................................................................................123
    3-6-2 نظریۀ بینامتنیت .....................................................................................................................................................126
    3-6-3 در باب خبر و ساختار گزارشهای خبری ...........................................................................................................129
    3-7 خلاصۀ فصل .........................................................................................................................................................................134

    فصل چهارم: روش تحقیق
    4-1 مقدمه .....................................................................................................................................................................................135
    4-2 واحد تحلیل ..........................................................................................................................................................................136
    4-3 نوع داده¬ها .............................................................................................................................................................................139
    4-4 جامعه و نمونۀ آماری ..........................................................................................................................................................140
    4-5 ابزار و شیوۀ گردآوری داده¬ها ............................................................................................................................................140
    4-6 ابزار تجزیه و تحلیل ............................................................................................................................................................143
    4-7 محدودیتهای تحقیق ...........................................................................................................................................................144
    4-8 خلاصۀ فصل .........................................................................................................................................................................144

    فصل پنجم: تحلیل داده¬ها و یافته¬های تحقیق
    5-1 مقدمه .....................................................................................................................................................................................145
    عنوان صفحه

    5-2 تحلیل کیفی نمونه¬هایی از داده¬ها ....................................................................................................................................146
    5-3 تحلیل کمّی اطلاعات ..........................................................................................................................................................186
    5-3-1 آمار توصیفی ...........................................................................................................................................................187
    5-3-2 آمار استنباطی: آزمون و تحلیل فرضیه¬های تحقیق.........................................................................................199
    5-4 خلاصۀ فصل .........................................................................................................................................................................221

    فصل ششم: بحث و نتیجه¬گیری و پیشنهادات
    6-1 مقدمه .....................................................................................................................................................................................222
    6-2 بحث و نتیجه¬گیری .............................................................................................................................................................222
    6-2-1 بحث و نتیجه¬گیری از یافته¬های بخش نظریِ تحقیق.....................................................................................222
    6-2-2 بحث و نتیجه¬گیری از یافته¬های بخش کاربردیِِ تحقیق................................................................................227
    6-3 پیشنهادات ............................................................................................................................................................................237
    6-3-1 پیشنهاداتی برای تحقیقات آتی ..........................................................................................................................237
    6-3-2 پیشنهاداتی برای ارزشیابی ترجمه در محیطهای آموزشی ...........................................................................238
    6-4 خلاصۀ فصل .........................................................................................................................................................................240

    پیوستها .........................................................................................................................................................................................241
    پی¬نوشت¬ها ...................................................................................................................................................................................313
    منابع و مآخذ ...............................................................................................................................................................................318
    مخفف ها ...................................... 332


    چکیده :
    چکیده: پژوهش حاضر ضمن بازخوانی انتقادیِ «الگوی ارزیابی کیفیت ترجمه» (هاوْس 1997، 2009) سعی بر آن داشته است تا با بهره¬گیری از دستاوردهای رویکرد تحلیل انتقادی گفتمان و بطور مشخص، آراء نظری و روش¬شناختیِ وَن¬دایک (1995، a1998، b1998، c1998، 2008)، فِرکلاف (1992، b1995) و وَن¬لیووِن (2008)، الگوی یادشده را بگونه-ای تعدیل نماید که بتوان آن را برای تحلیل ایدئولوژی در ترجمه به کار بست. در الگوی پیشنهادی «تحلیل انتقادی ترجمه» که از بسط و تعمیم الگوی هاوْس به دست آمده است، بر ضرورت توجه توأمان به روابط «تعادلی» و «بینامتنی»، توجه توأمان به «محصول» و «فرآیند» ترجمه، تقلیل واحد تحلیل ترجمه از «متن» به «رویداد ارتباطی»، افزودن صافی «ایدئولوژیکی» به صافی¬های زبانی و فرهنگی، ملاحظۀ عامل «زمان» در ترجمه و افزودن لایۀ تحلیلی «بافت تاریخی» به بافت موقعیتی و بافت فرهنگی، و بطور کلی توجه توأمان به عوامل درونزا و برونزا در نقد و تحلیل ترجمه تأکید می¬گردد. الگوی یادشده را عملاً در مطالعۀ نقش ایدئولوژی در ترجمۀ متون خبری به کار گرفته¬ایم. در مطالعۀ مذکور در پی پاسخ به این پرسش اساسی بوده¬ایم که آنچه امروزه در رسانه¬های همگانی ایرانی تحت عنوان ترجمۀ اخبار بین¬الملل در اختیار مخاطب فارسی¬زبان قرار می¬گیرد تا چه حد تحت تأثیر عوامل ایدئولوژیکی است؟ نمونه-ای به حجم 381 رویداد خبری که در فاصلۀ زمانی سالهای 1386 تا 1390 از انگلیسی به فارسی ترجمه شده¬ و توسط خبرگزاری¬های ایرانی منتشر شده¬اند، به شیوۀ خودگزینی انتخاب و پس از تحلیل کیفیِ نمونه¬هایی از داده¬ها، با استفاده از فرمهای تحلیل محتوای محقق- ¬ساخته، اطلاعات متغیرهای مورد نظر از آنها استخراج و زمینۀ پاسخگویی به سؤالات و آزمون فرضیه¬های تحقیق مهیا گردید. سه فرضیه از چهار فرضیۀ اصلی از طریق آزمون محاسبۀ «ضریب همبستگی پیرسون» و فرضیۀ دیگر با استفاده از آزمون «مقایسۀ میانگین¬های چند جامعه»، آزمون «وِلچ» و آزمون تعقیبی «تام هَنس» مورد بررسی قرار گرفت. یافته¬های تحقیق مبین آن است که واکنش مترجم یا تولیدکنندگان متون خبری مقصد (فارسی) در قبال رویدادهای خبری مبدأ (انگلیسی) غالباً رفتاری ایدئولوژیکی بوده است بگونه¬ای که در اکثر موارد، رویداد مقصد را می¬توان صرفاً «دگرگفتی» از رویداد مبدأ به شمار آورد و نه ترجمۀ آن. در میان سه راهبرد کلان دخالت در محتوای ایدئولوژیکی متون مبدأ، راهبرد «حذف» بطور میانگین بیش از دو راهبرد «تعدیل» و «درج» به خدمت گرفته شده است اما بین کاربرد دو راهبرد اخیر تفاوت معنی¬داری مشاهده نمی-شود. نتایج تحقیق همچنین مبین آن است که در جریان تولید متون خبری مقصد، سطوح مختلف لایۀ واژی- دستوری زبان مشتمل بر ساختهای سه¬گانۀ گذرایی، وجهی و متنی جملگی از صورتبندی¬های ایدئولوژیکی تأثیر می¬پذیرند و این تأثیرپذیری منحصر به ساختهای گذرایی و وجهی نیست. به عنوان یک قاعدۀ کلی، عدم همسویی ایدئولوژیکی بین تولیدکنندگان گزارشهای خبری مبدأ و مقصد از میزان صراحت بیان در متون مقصد می¬کاهد و بر میزان ابهام در بیان می¬افزاید. علاوه بر این، یافته¬های تحقیق نشان می¬دهد که بر خلاف تصور غالب، معنای متنی زبان نیز می¬تواند مَحملی برای انتقال ایدئولوژی (در ترجمه) باشد و در کنار معانی اندیشگانی و بینافردی در ایجاد نقشهای کارکردیِ رویدادهای ارتباطی سهیم گردد و بنابراین می¬باید آن را در نقد ترجمه و در تحلیل میزان نیل به تعادل نقشی لحاظ نمود. واژگان کلیدی: نقد ترجمه، ترجمۀ متون خبری، ایدئولوژی، بینامتنیت، تحلیل انتقادی گفتمان، الگوی ارزیابی کیفیت ترجمه، الگوی تحلیل انتقادی ترجمه

    چکیده انگلیسی :
    Abstract: The present research is aimed at a reformulation of House's Translation Quality Assessment (TQA) Model (1997, 2009) through making use of critical discourse analysis (CDA) concepts, more specifically theoretical and methodological ideas of van Dijk (1995, 1998a, 1998b, 1998c and 2008), Fairclough (1992, 1995b) and van Leeuwen (2008). A revision and expansion of TQA has resulted in an alternative model entitled Critical Translation Analysis (CTA) being capable of doing ideology analysis. CTA is attentive to both the "equivalence" and "intertextuality" criteria in translation; it pays attention to both the "product" and "process" of translation and reduces the unit of analysis from "texts" to "communicative events"; it adds a new "ideological filter'' to the pre-existing filters of language and culture; it takes into account the parameter of "time" and adds the analytical layer of "historical context" to the already existing layers of context of situation and context of culture; and, in general, it pays attention to both the endogenous and exogenous factors involved in translation. The proposed CTA model has practically been applied to a case study of the roles played by ideology in the translation of news stories. The question addressed has been to what extent what is nowadays presented under the title of "translation of foreign news stories" is affected by ideological factors in an English-Persian translation context. A sample of 381 news episodes (events) translated from English into Persian published by Iranian news agencies between 2007 and 2011 was selected through a self-selection procedure. Selected news stories were first anlysed qualitatively and then, through a researcher-made content analysis instrument, data of the variables in question were extracted to be used in answering the research questions and in testing the research hypotheses. Three research main hypotheses were tested through Pearson's Correlation Coefficient test whereas the fourth one was analyzed against ANOVA, Welch, and Tamhane's T2 Posthoc Multiple Comparison tests. According to the findings obtained, the reactions of transltors/target (Persian) texts producers to the source (English) news stories have typically been ideological in nature so that in most cases, the resulted target episode has no longer been a translation of the source but just a "version" of it. Among the main three strategies employed by the translators/TT producers for the purpose of manipulating the ideological function of the source episodes, the strategy of "exclusion" has been more employed than the strategies of "shifting" and "inclusion", but there has been no significant difference between the frequency of occurrence of the two recent strategies. The results have also shown that throughout the process of TT production, all layers of lexico-grammar including the transivity system, mood structure and textual organization are affected by ideological parameters. As a general rule, the ideological disagreement between S/TT producers leads to a decrease in the "transparency of expression" and an increase in the "mystification of expression". Furthermore, the research findings indicate that despite the dominant assumption, the textual component of meaning also can provide a vehicle for the transfer of ideology through translation, and that it accompanies the ideational and interpersonal components of meaning in the creation of functions; therefore, any adequate translation criticism model is highly recommended to take into account the potential role played by textual meaning in the establishment of functional equivalence. Key Words: Translation criticism, translation of news stories, ideology, CDA, intertextuality, TQA model, Critical Translation Analysis (CTA) model


    کلید واژه ها :
    تجزیه و تحلیل گفتمان انتقادی ◄ نقد ترجمه ◄ ایدئولوژی ◄ الگوی ارزیابی کیفیت ترجمه,Critical discourse analysis ◄ Translation criticism ◄ Ideology ◄ Translation quality assessment model

    1391
    0

    صفحه اول : University of Isfahan Faculty of Foreign Languages Department of Linguistics PhD Thesis A Critical Discourse Analysis of Ideology in the Translation of News Stories Supervisors: Dr. Mohammad Amouzadeh Mahdiraji Dr. Abbass Eslami Rasekh Advisor: Dr. Manouchehr Tavangar By: Alireza Khanjan April 2012
    فصل اول : 1-14
    فصل دوم : 15-45
    فصل سوم : 46-134
    فصل چهارم : 135-144
    فصل پنجم : 145-221
    فصل ششم : 222-332