• ورود کاربران دانشگاهی

  • ثبت نام(مطالعه آنلاین پایان نامه ها)

  • کاربر مهمان
    پنجشنبه 30 شهریور 1396| 54.225.39.142 :Your IP

    سامانه دسترسی به پایان نامه های دانشگاه اصفهان



    عنوان :
    استخراج و شناسایی گونه های شیمیایی موثر موجود در زعفران با استفاده از ترکیب روش میکرواستخراج فاز مایع و کروماتوگرافی مایع با کارآیی بالا-آشکارساز آرایه دیودی با تکنیک های چندمتغیره ی کمومتریکس
    انتشارات : دانشگاه اصفهان
    سال :1393
    زبان : Persian
    شماره سند : 12442
    موضوع :شیمی گرایش تجزیه
    پژوهشگر : مدینه چهارلنگی
    توصیفگر لاتین : Saffron ? Chemometrics ? Ultrasonic-assisted emulsification microextraction ? High-performance liquid chromatography ? Central composite design ? Multivariate clustering
    توصیفگر فارسی : زعفران ◄ کمومتریکس ◄ ریز استخراج تشکیل امولسیون تسهیل شده با امواج فراصوت ◄ کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا ◄ طراحی مرکب مرکزی ◄ دسته بندی چند متغیره
    دانشکده : دانشکده شیمی، گروه شیمی تجزیه
    مقطع : کارشناسی ارشد

    استاد راهنما : اکبر ملک پور، هادی پرستارشهری
    استاد مشاور :
    سال دفاع : 1393
    شماره رکورد : 12442
    شماره راهنما : CHE2 511
    فهرست : فهرست مطالب
    عنوان صفحه

    فصل اول: مقدمه و تئوری
    1-1 - مقدمه 1
    1-2- زعفران 2
    1-2-1- اجزاء شیمیایی موجود در گیاه زعفران 3
    1 -2-2- خواص زیستی و دارویی 6
    1-3 - استخراج ترکیبات موجود در گیاهان دارویی 7
    1-3 -1 – روش¬های میکرواستخراج 7
    1-3-1-1- روش ریز استخراج مایع- مایع پخشی (DLLME) 8
    1-3-1-2- روش ریزاستخراج تشکیل امولسیون تسهیل شده با امواج فراصوت (USAEME) 9
    1-4- انگشت¬نگاری کروماتوگرافی گیاهان دارویی 11
    1-5 – روش¬های کروماتوگرافی مختلف در انگشت¬نگاری کروماتوگرافی 11
    1-6- کروماتوگرافی مایع با عملکرد بالا 12
    1-7- مروری بر مطالعات انجام شده در آنالیز ترکیبات شیمیایی موجود در زعفران 13
    1- 8- داده¬های کروماتوگرافی 13
    1-8-1- مشکلات متداول در کروماتوگرافی 15
    1-8-1-1- تغییر زمان بازداری در آنالیزهای کروماتوگرافی 15
    1-8-1-2- پیک¬های همپوشانی شده / همشویش شده 16
    1-8-1-3- زمینه¬ی طیفی و خط زمینه¬ی کروماتوگرافی 16
    1-9- کمومتریکس 17
    1-10- روش¬های پیش¬پردازش داده¬ها در انگشت¬نگاری¬های کروماتوگرافی 17
    1-10-1- تصحیح زمینه به کمک روش حداقل مربعات نامتقارن(AsLS) 18
    1-10-2- روش همزمان‌سازی براساس همبستگی بهینه شده (COW) 19
    1-11- بهینه¬سازی چند متغیره 21
    1-11-1- روش رویه پاسخ (RSM) 22
    1-11-2- طراحی مرکب مرکزی (CCD) 26
    1-11-3- بهینه¬سازی سیمپلکس 28
    1-12-روش¬های تشخیص الگوی چندمتغیره 30
    12-1- روش آنالیز مؤلفه اصلی (PCA) 30
    1-12-1-1- روش تجزیه مقدار منفرد (SVD ) 31
    1-12-1-2- تعیین تعداد گونه¬های شیمیایی 33
    1-12-2- روش آنالیز خوشه¬ای 33
    عنوان صفحه

    1-12-3- روش k-means 34
    1-12-4 - روش نزدیکترین همسایه (k-NN) 35
    1-13- مروری بر مطالعات انجام شده در زمینه ترکیب روش های کروماتوگرافی و کمومتریکس جهت آنالیز ترکیبات شیمیایی زعفران 36
    فصل دوم: بخش تجربی
    2-1-نمونه‌های گیاهی 38
    2-2- مواد شیمیایی و حلال‌ها 38
    2-3- ابزار و دستگاه‌های مورد استفاده 39
    2-4-نرم‌افزارهای مورد استفاده 39
    2-5- شرح انجام کار 39
    2-5-1- آماده¬سازی نمونه¬های گیاهی 39
    2-5-2- استخراج عصاره زعفران با استفاده از ترکیب دو روش استخراج باحلال به کمک امواج فراصوت و استخراج تشکیل امولسیون با امواج فراصوت. 39
    2-5-3-آنالیز عصاره‌ها به روش کروماتوگرافی مایع با عملکرد بالا- آشکارساز آرایهی دیودی 40
    2-5-4- بهینه سازی همزمان پارامترهای موثر بر میکرو استخراج تشکیل امولسیون تسهیل شده با امواج فراصوت(USAEME) 41
    2-6- بدست آوردن اثرانگشت¬های کروماتوگرافی مربوط به نمونه زعفران¬های تجاری 43
    2-6-1- جمع¬آوری نمونه¬های تجاری 43
    2-7- روش کلی برای آنالیز داده¬ها 43
    فصل سوم نتایج
    3-1- بهینه سازی عوامل موثر بر میکرو استخراج تشکیل امولسیون تسهیل شده با امواج فراصوت 46
    3-1-1- آزمایشات اولیه و تعیین پارامترهای مؤثر 46
    3-2- توسعه¬ی مدل با استفاده از روش طراحی مرکب مرکزی(CCD) 49
    3-2-1- انتخاب پاسخ مدل 50
    3-2-2- رفتار آماری داده¬ها 53
    3-2-3-خلاصه¬ی برازش 53
    3-2-4- ارتباط کمی پارامترها به پاسخ انتخاب شده با روش رگرسیون خطی چندگانه 55
    3-2-5- آنالیز واریانس 55
    3-2-6- بررسی احتمال وجود داده پرت 58
    3-2-7-به دست آوردن مقادیر بهینه¬ی پارامترها 61
    3-2-8- تکرار آزمایش در نقاط بهینه و بررسی قدرت پیشگویی مدل 63
    3-3- مقایسه روش توسعه داده شده در این پژوهش با روش استاندارد ISO3632 64
    عنوان صفحه

    3-4 - بررسی شباهت وتفاوت نمونه¬های تجاری زعفران با استفاده از روشهای خوشه¬بندی 65
    3-4-1- اثر انگشت¬های کروماتوگرافی و تهیه¬ی اثر انگشت کروماتوگرافی مشترک 66
    3-4-2 - روش پیشنهادی برای آنالیز 68
    3-4-3- طبقه‌بندی نمونه‌ها 68
    3-4-3-1- آنالیز مؤلفهی اصلی 68
    3-4-3-2-آنالیزخوشه¬ای سلسله مراتبی(HCA) 70
    3-4-3-3-آنالیز خوشه‌ای به روش‌های k-means و kNN 71
    3-5 مقایسه نمونه¬های تجاری با نمونه استاندارد به منظور کنترل کیفیت نمونه¬های تجاری 74
    فصل 4: بحث و نتیجه¬گیری 77
    منابع و ماخذ 80


    چکیده :
    چکیده زعفران که به عنوان کلاله¬های خشک شده گیاهی با نام علمی Crocus sativus L. می¬باشد، به عنوان گرانقیمت¬ترین ادویه موجود در جهان شناخته می شود. زعفران دارای کاربردهای فراوانی در علوم مختلف از جمله داروسازی، صنایع غذایی و عطرسازی می باشد. لذا شناخت ماهیت شیمیایی این گیاه بسیار حائز اهمیت است. در پژوهش حاضر، از ترکیب دو روش استخراج با حلال به کمک امواج فراصوت و ریز استخراج تشکیل امولسیون تسهیل شده با امواج فراصوت (UASE-UASEME) به منظور استخراج و پیش¬تغلیظ ترکیبات فعال بیولوژیکی موجود در گیاه زعفران استفاده شده است. ترکیبات موثر موجود در زعفران در مرحله بعد به کمک تکنیک کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا-آشکارساز آرایه دیودی (HPLC-DAD) جداسازی و شناسایی شده¬اند. در ادامه به منظور بهینه¬سازی پارامتر¬های تأثیرگذار برروی کارایی روش استخراج توسعه یافته، از روش طراحی آزمایش استفاده شده است. بدین منظور از طراحی مرکب مرکزی چرخش-پذیر (RCCD) و روش رگرسیون خطی چندگانه (MLR) برای توسعه مدل استفاده شده است. پس از ارزیابی آماری و تایید مدل بدست آمده از الگوریتم غیرخطی سیمپلکس برای به دست آوردن مقادیر بهینه مربوط به هر پارامتر استفاده شد. مقادیر بهینه¬ی پارامترهای موثر بر فرآیند استخراج به شرح زیر بودند: 6/79 میلی¬گرم زعفران، 1/1 میلی¬لیتر حجم حلال استخراج¬کننده (آب)، 7/62 میکرولیتر حجم حلال پیش¬تغلیظ-کننده (کلروفرم) و 6/18 دقیقه زمان استفاده از امواج فراصوت. تحت شرایط بهینه، انحراف استاندارد نسبی (RSD) به دست آمده برای همه ترکیبات کمتر از 0/1 % و فاکتور تغلیظ نیز برای اکثر گونه¬ها بیشتر از 10 بود. در این شرایط برخی از گونه های فعال بیولوژیکی موجود در زعفران شامل پیکروکروسین، سافرانال و مشتقات مختلف کروسین به خوبی جداسازی و شناسایی شدند. در ادامه روش تجزیه¬ای توسعه داده شده برای آنالیز نمونه-های تجاری زعفران تهیه شده از فروشگاه¬های مختلف استفاده شد. در این راستا، 15 نمونه تهیه شده توسط روش UASEME استخراج و به کمک روش HPLC-DAD آنالیز شدند. سپس اثر انگشت های کروماتوگرافی بدست آمده برای هر نمونه جهت بررسی شباهت ها و تفاوت های نمونه های مختلف زعفران مورد ارزیابی قرار گرفت. از روش¬های دسته¬بندی چند متغیره مانند آنالیز مولفه اصلی (PCA) و روش میانگین¬گیری k (k-means ) استفاده شد. نتایج به دست آمده نشان می¬دهد که نمونه¬های زعفران به خوبی در چهار دسته مجزا براساس ترکیبات شیمیایی موجود در آنها قرارگرفته¬اند. در نهایت اینگونه میتوان نتیجه گیری کرد که ترکیب روش¬های چند متغیره کمومتریکس با روش¬های ریزاستخراج فاز مایع و کروماتوگرافی مایع می¬تواند به عنوان یک راهکار توانمند برای آنالیز نمونه های پیچیده مورد استفاده قرار گیرد. کلید واژه¬ها: زعفران، کمومتریکس، ریز استخراج تشکیل امولسیون تسهیل شده با امواج فراصوت، کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا، طراحی مرکب مرکزی، دسته¬بندی چند¬متغیره.

    چکیده انگلیسی :
    Abstract Saffron as the most expensive spice in the world is the dried stigmas of Crocus sativus L. flowers. It is appreciated by consumers as a colorant for foodstuffs as well as for its aromatic and flavoring properties. More recently, there has been increasing interest in the biological effects of the constituents of saffron and their potential medical applications, particularly those based on their cytotoxic, anti-carcinogenic and anti-tumour properties. In the present contribution, ultrasonic-assisted solvent extraction (UASE) combined with ultrasonic-assisted emulsification microextraction (UASEME) is proposed for extraction and preconcentration of bioactive constituents of saffron. Then, the extracted components are analyzed using reversed-phase high performance liquid chromatography with diode array detector (RPHPLC-DAD) technique. The effective parameters on the efficiency of extraction procedure are optimized using multivariate chemometric techniques. In this regard, a rotatable central composite design (CCD) combined with multiple linear regression (MLR) is used for model development. Finally, the optimum extraction parameters are obtained using non-linear simplex optimization which were 79.6 mg saffron sample, 1.1 mL extraction solvent (water), 62.7µL preconcentration solvent (chloroform), and 18.6 min sonication time. Under the optimal conditions the relative standard deviations (RSDs) were below 1.0% (n = 3) for all components. Also, the enrichment factors were higher than 10 for most components. Finally, the developed analytical method is used for analysis of commercial saffron samples prepared from different markets. Additionally, multivariate clustering methods of principal component analysis and k-means are used for finding similarities and dissimilarities among saffron samples according to their HPLC fingerprints. The results showed that the saffron samples belong to three different clear-cut clusters according to their chemical components. It is concluded that combining micro extraction and chromatographic techniques with chemometrics methods can open a new window in the analysis of complex natural samples. Keywords: Saffron; Chemometrics; Ultrasonic-assisted emulsification microextraction; High-performance liquid chromatography; Central composite design; Multivariate clustering.


    کلید واژه ها :
    زعفران ◄ کمومتریکس ◄ ریز استخراج تشکیل امولسیون تسهیل شده با امواج فراصوت ◄ کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا ◄ طراحی مرکب مرکزی ◄ دسته بندی چند متغیره,Saffron ◄ Chemometrics ◄ Ultrasonic-assisted emulsification microextraction ◄ High-performance liquid ch

    دی1393
    0

    صفحه اول : University of Isfahan Faculty of Chemistry Department of Analytical Chemistry M.Sc. Thesis Extraction and identification of bioactive chemical constituents in saffron by combining liquid-phase microextraction and high-performance liquid chromatography-diode array detection methods with multivariate chemometric techniques Supervisors: Dr. Akbar Malekpour Dr. Hadi Parastar By Madineh Chaharlangi January 2015
    فصل اول : 1-37
    فصل دوم : 38-45
    فصل سوم : 46-76
    فصل چهارم : 77-85
    فصل پنجم :
    فصل ششم :